Omana

OMANA (Gürcüce: ომანა), tarihsel Klarceti bölgesindeki yerleşim yerlerinden biridir. Bugün Artvin ilinin merkez ilçesinde yer alır ve adı Ormanlı olarak değiştirilmiştir.

KÖYÜN ADI
 Bugün Ormanlı adını taşıyan köyün bilinen en eski adı Omana’dır. Bir Gürcü köyü olan Omana’nın (Gürcüce: ომანა) adının kaynağına ilişkin bilgi yoktur. Bu yer adı Osmanlıcada da Omana (اومانا) olarak yazılıyordu.[1] Bölgeye hakim olan Ruslar ise bu yer adını Osmana (Omana) (Османа [Омана]) olarak kaydetmişlerdir.[2] Köyün adı 1925’te Ormanlı olarak değiştirilmiştir.[3]

Eski adı Omana olan Ormanlı köyü Çoruh Nehri kıyısında yer alır.

TARİHÇE
Tarihsel Klarceti bölgesinde yer alan Omana’nın eski tarihi hakkında kesin bilgiler bulunmaktadır. Erken ortaçağda itibaren Gürcü Krallığı sınırları içinde kaldı. 1080’de Büyük Selçuklular tarafından tamamen istila edilen Tao-Klarceti’nin köylerinden biriydi. Büyük Selçuklulardan sonra Gürcü atabeglerin yönetimindeki Samtshe-Saatabago sınırları içindeyken, 16. yüzyılda bu devlete son veren Osmanlı Devleti’nin bir parçası oldu. Osmanlı yönetimi sırasında Omana’da yaşayanlar İslam dinine geçti.

Uzun süre Osmanlı yönetimi altında kalan Omana’yı 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı’nda Ruslar ele geçirdi. 1886 tarihli Rus kayıtlarına göre Omana’da 191 kişi yaşıyordu. Köyde yaşayanların tamamı Gürcü olarak kaydedilmiştir.[4] 1907 Rus kayıtlarına göre nüfusu çoğalmış ve 205 kişiye ulaşmıştı. Omana, 1910 yılında Rus idaresinde Artvin sancağına (okrug) bağlı Artvin kazasının (uçastok) bir köyde.[5]

Birinci Dünya Savaşı’nın sonlarına doğru Rus ordusunun bölgeden çekilmesinin ardından Omana, 1918-21 arasında bağımsız Gürcistan’ın sınırları içinde yer aldı. 1921’de, Kızıl Ordu’nun Gürcistan’ı işgali sırasında, Omana’nın da içinde yer aldığı bölgeyi Türkiye fiilen ele geçirdi. 16 Mart 1921’de imzalanan Moskova Antlaşması’yla Omana’nın da bağlı olduğu Artvin ve Ardahan Türkiye’ye bırakıldı.[6]

Adı 1925’te Ormanlı olarak değiştirilen köyde, 1926 nüfus tahririne göre 21 hanede 111 kişi yaşıyordu. Bu nüfusun 45’i kadın, 65’i erkekti.[7-8]

Kaynakça:
1. ^ Muvahhid Zeki, Artvin Vilayeti Hakkında Malumatı Umumiye (Osmanlıca), 1927, s. 112.
2. ^ “Artvin kazası (1886 Yılı)” (Rusça). Erişim tarihi: 19 Ocak 2020.
3. ^ Taner Artvinli, Artvin Yer Adları Sözlüğü, 2013, s. 207.
4. ^ “Artvin kazası (1886 Yılı)” (Rusça). Erişim tarihi: 19 Ocak 2020.
5. ^ Roland Topçişvili- İnga Ğutidze, XIX. Yüzyıl ve XX. Yüzyıl Başlarındaki Rus Belgelerinde Şavşeti ve Klarceti Yer Adları (Gürcüce), 2019, Tiflis, s. 42.
6. ^ Mustafa Kemal Atatürk, Nutuk, İstanbul, 1934, 2. cilt, s. 41.
7. ^ Taner Artvinli, Artvin Yer Adları Sözlüğü, 2013, s. 207.
8.^ Muvahhid Zeki, Artvin Vilayeti Hakkında Malumatı Umumiye, 2010 (Birinci baskı 1927), s. 140.


Not: Bu yazı ႧႤႧႰႨ ႾႠႰႨ tarafından Vikipedi için kaleme alınmıştır.

Yorum bırakın

WordPress.com ile böyle bir site tasarlayın
Başlayın
search previous next tag category expand menu location phone mail time cart zoom edit close